Tatil, turist
doğal ürünler, outdoor, rafting, kano, trekking. Tatil
fırsatları. Bot safari. Anadolu evleri, tarihi kültür
turları.
istamboul, Canakkale, Anzac
Tour, Anzac day Cappadocia, Hotels in Cappadocia, Cappadocia
Hotels, tours Cappadocia, baloon tours, cave hotels in
cappadocia, Kapadokya, sufism, sufist, Kayseri, Hotels in
Kayseri, Kayseri Hotels, tours in Kayseri, Trabzon, Trabzon
Hotels, Hotels in Trabzon, tours Trabzon, laz, sumela
manastiri, monastery, Sinop, Sinop Hotels, Hotels in Sinop
İ
1840 Sayımı
Eğin'de 17. yüzyıla, kadar
ekonomik yaşam hakkında bilgi veren kaynaklara pek
rastlanamaz. Halkın göçebe unsurları daha çok
hayvancılıkla uğraşmışlar, yerleşik kesim ise
elsanatlanna ve ticarete yönelmişlerdir.
18 ve 19. yy.lar ise, Eğin tam anlamıyla bir kent
görüntüsüne dönüşmüş ve ekonomik merkez niteliğini
kazanmıştır. Asya, Afrika ve Akdeniz kıyılan için önemli
bir statüsüyle ilgi çekmiş, adını dönemin ticaret
merkezlerinde duyurmuştu. O dönemlerde özellikle kurudut,
ipek ve halı başlıca ihraç ürünleri arasında sayılıyordu.
Kent merkezinde yaşam standardı oldukça yüksekti. Büyük
ve konforlu evlerin yapıldığı bu yıllara rastlar. Bu
yaşam biçimi I. Dünya Savaşı sonlanna kadar sürdü.
Aşağıda detaylı olarak verilen Eğin Şer'iye Sicilleri,
kentin o tarihlerde parlak bir ticarî faaliyet içinde
olduğunu açıkça göstermektedir. İşkollan ve esnaf sayılan
oldukça yüksek olan 19. yüzyıl, Eğin'in ekonomik
yaşamdaki altın yılları sayılır. Kasabadan hayvanlara
yüklenen sarı sahtiyan, ipek manussa, hah, boya, deri dış
pazarlara götürülür, dışardan da altın ve gümüş gelirdi.
Sanat ve ticaret genellikle Ermeniler'in elindeydi. Halep
kenti de bu alışverişin hem alıcısı, hem de satıcısı
merkezini yapıyordu.
Üretim ve ticaretin, Eğinlilerin geçimini sağlamayışı
nedeniyle, göç olgusu başladı. Moltke'nin verdiği
bilgilere göre, 19. yy.m ilk yansında İstanbul'da
kasaplık, hamallık, bakkallık, kömürcülük Eğinlilerin
geçim kaynağı olurken, Ermeniler sarraflık ve ticarî
işlerde ilçenin sosyal ve ekonomik yaşamını
yönlendirmişlerdir.
Ankara, Etnografya Müzesi Kitaplığı'nda saklı Eğin
Şer'iye Mahkemesi 1256 (1840) tarih ve defter 6-7'de
görülen kayıtlara göre, Eğin'de işkollarım ve bu
işkollarına sahip Müslüman ve Hıristiyan iş sahiplerinin
adedini gösterir çizelgeye bir göz atalım:
İŞ
KOLLARI ADI
MÜSLÜMAN ADET
HIRİSTİYAN ADET
TOPLAM ADET
Debbağan (Deri
sepicileri)
038
032
070
Kefeşgiran
(Ayakkabıcılar)
035
148
183
Sarraçyan (Saraçla)
001
004
005
Mutaiyan (Keçi
kılından torba yapan esnaf)
003
002
005
Semerciyan
(Semerciler
-
004
004
Terziyan
001
051
052
Kürkçüyan
(Kürkçüler)
-
032
032
Çulhacıyan (El
tezgahında dokuyucular)
001
104
105
Hallaçyan (Pamuk
atıcısı)
-
007
007
Boyacıyan
-
014
014
Tüccaran
078
056
134
Dellâlan
(Çığırtkanlar)
004
-
004
Attaran (Kokulu
maddeler satanlar)
008
002
010
Hekiman (Doktor)
-
004
004
Duhanciyan
(Tütüncüler)
028
006
034
Bakkalan
(Bakkallar)
083
002
085
Poliçesi ve Sarraf
-
042
042
Berberan
(Berberler)
015
020
035
Ahengiran
(Demirciler)
004
027
031
Nalbandan
(.Nalbantlar)
015
004
019
Çilingiran
(Çilingir esnafı)
-
014
014
Tüfekciyan (Tüfek
yapan esnaf)
-
007
007
Saatciyan
(Saatçılar esnafı)
002
003
005
Kuyumcular
-
021
021
Kalaycı
-
025
025
Hanciyan (Han
işletenler)
012
-
012
Tenekeci
-
009
009
Kahveciler
010
-
010
Ekmekçiler
025
018
043
Kebabçılar
004
003
007
Değirmenci (köyler
dahil)
028
009
037
Çömlekçiler
005
004
009
Hızarcılar
026
005
031
Dülgerler
029
021
050
Duvarcılar
017
005
022
Hamalan (Hamallar)
012
003
015
Kellekçiler (Su
üzerinde taşım aracı)
020
002
022
Katırcılar
080
-
080
Bangiran
(Beygirciler)
028
002
030
TOPLAM
612
712
1324
Yukarıda çizelgede
görüleceği üzere, Eğin'de ekonomik ortam 19. yy.da en
parlak dönemini yaşamıştır. En kârlı ve vücudu fazla
yıpratmayan işkolları da gayrimüslimlerin (Ermenilerin)
elinde bulunmaktadır.
Bakkallık, inşaat işleri, katırcılık gibi insanı tez
zamanda yıpratan ve az kazanç sağlayan işkollannda ise,
daha çok Müslümanların çalıştığı görülmektedir.
1872 TARİHLÎ
SALNAME'YE GÖRE EĞİN'DE YAPILARIN SAYISAL DAĞILIMI
Eğin kazası merkezinde bina
sayımlan da yapılmış ve sonuçlan belgelerle saptanmıştır.
Başvekalet Arşiv Dairesi, Diyarbakır Salnamesi 1288
(1872) tarihli 99-101 defter kayıtlarına göre yapılan
sayım sonuçlannı aşağıya alıyoruz:
Sayıma Konu Olan
Birimler
Adet
Sayıma Konu Olan
Birimler
Adet
Hane
2.087
Mektebi Rüştiye
1
Dükkan
481
Mektebi Müslim
13
Han
12
Medrese
7
Hamam
2
Ahır
178
Değirmen
19
Samanlık
116
Fınn
14
Çeşme
111
Kahvehane
12
Şadırvan
1
Mağaza
99
Ermeni Mektebi
1
Boyahane
2
Kilise
2
Dabağhane
6
İskele
9
Dink
2
Köprü
2
Puruthane
2
Arsa
28
Tandırdamı
95
Müslüman Mezarlığı
7
Camii
6
Ermeni Mezarlığı
3
Mescid
14
Müslüman nüfusu
15.922
Bahçe
2.000
Hıristiyan nüfusu
6.480
TARİH
BOYU EĞİN (KEMALİYE) NÜFUS VERİLERİ
Eğin'in saptanabilen
ilk nüfus verileri 1518 tarihli Tahrir defterinde yer
alır. O tarihli Müslüman nüfus 14 hane, gayrimüslim nüfus
119 hane olarak belirtilir. Hane sayısı ortalama 5 kişi
alınırsa, Eğin'in o tarihlerde, 16. yüzyıl başındaki
nüfusunun 1200 kişiye yaklaştığı söylenebilir.
19. yy. ile, düzenli ilk nüfus sayımının yapıldığı 1927
yılı arasında bununla ilgili sayısal bilgiler, bölgede
inceleme yapan gezginlerin notlanndan ve Vilayet
Salnamelerinden öğrenilebilir.
Buna göre:
1835 yılında, J.Brant şehirde mevcut 2700 evde, 2000'nin
Türklerin, 700'ünde ise Ermenilerin oturduğunu
söyler.C.Rittr ve C.Texler, bu sayılan aynen kabul eder.
Şemsettin Sami, 1888 yılıda tüm nüfusun 10.000 kişi
dolayında olduğunu kaydeder. Y.Cuinet, 1890 yılında
19.000 olan nüfusun 11439'unu Müslüman, 7561'ini de
Gregoryan Ermeni olarak gösterir. W.Yorke, 1890'daki
15000 olduğunu, bunu yan yarıya İslâm ve Ermenilerden
oluştuğunu belirtir.
Diyarbekir Vilayeti Salnamelerinde Eğin Nüfusu Kayıtları;
YILLAR
KÖY VE MAHALLE
TOPLAMI
MÜSLÜMAN NÜFUS
GAYRİMÜSLİM NÜFUS
TOPLAM NÜFUS
1288 (1871)
57
2288
2978
5262
1291 (1874)
56
2326
2712
5038
1292 (1875)
56
2426
2712
5138
Mamuret
ül-Aziz Vilayeti Salnamelerinde Eğin Nüfus Kayıtlan
YILLAR
KÖY VE MAHALLE
TOPLAMI
MÜSLÜMAN NÜFUS
GAYRİMÜSLİM NÜFUS
TOPLAM NÜFUS
1298 (1881)
54
3.143
2.636
4.779
1301 (1884)
?
12.700
5.507
18.207
1305 (1888)
?
13.720
5.507
19.207
1325 (1907)
62
30.408
9.513
40.424
Tüm
bu veriler değerlendirildiğinde, Eğin (Kemaliye)
nüfusunun 16. yüzyıldan itibaren arttığı, 19. yy.da
durakladığı ve 20. yy.da ise giderek düştüğü dikkati
çekmektedir.
tour, gallipoli, Edirne, Edirne Hotels, Hotels in
Edirne, tours Edirne, Central Region of Turkey, Ankara, Ankara
Hotels, Hotels in Ankara, Tours Ankara, estambuli istambul, Turkei,
Turkiye, Turquia, Istamboul, Bursa, Bursa Hotels, Hotels in Bursa,
Tour in bursa, Hotels of Bursa, Canakkale, Canakkale Hotels, Hotels
in Canakkale, Hotels of Canakkale, Troya, Tours in kapatuka,
Konya, Konya Hotels, Hotels in Konya, tours Konya, mevlana
celalettin rumi, dervishes,
